Спеўны сход: Жаніцьба Цярэшкі
Калядная абрадавая гульня
Жаніцьба Цярэшкі – старажытная абрадавая беларуская гульня ці ігрышча, праходзіла ў перыяд Калядаў. Сутнасць ігрышча была ў тым, каб згуляць жартаўлівае вяселле з ужываннем вясельных абрадаў, з багатай колькасцю песень і танцаў. У гульні ўдзельнічала толькі нежанатая моладзь, падчас «Жаніцьбы Цярэшкі» маладыя маглі праявіць сваю прыхільнасць адно да аднаго. Распаўсюджаны абрад быў на Паазер’і, землях рассялення крывічоў. У другой палове XX стагоддзя традыцыя правядзення абраду заняпала, але ён быў адроджаны ў наш час.
Абрад «Жаніцьба Цярэшкі»
з майстрам традыцыйных беларускіх танцаў
Сяргеем Выскваркам і любанскімі музыкамі
Вядоўца: Сяржук Доўгушаў
Абрад «Жаніцьба Цярэшкі» на анлайн-калядах з «Этна Традыцыяй»
ПЕСНІ
Дзяўчаты: Цярэшка каху, каху
Што ў цябе ў мяху, мяху?
Хлопцы:- Нітачкі, іголачкі,
Дзяўчатам пярсцёначкі.
Дзяўчаты: І хаджу я па гароду
у дзівоцкім кагароду.
Арэшкі лускаючы, дзядульку шукаючы
Хлопцы: І хаджу я па гароду
У хлапечым карагоду
Арэшкі лускаючы, бабульку шукаючы.
Дзяўчаты: Пайду я праз тын глядзець
Як мой там дзядулька арэць.
Сошачка яловая, ўпражачка шаўковая.
Конік яго вараненькі, дзядулька мой маладзенькі.
Хлопцы: Пайду я на вулку глядзець,
Як мая бабулька прадзець.
Тоненька танюсенька
з пальчыкам раўнюсенька.
Кацілася калясо з клеці,
Ой, жывіце харашо, дзеці.
Не біцісе, не сварыцеся.
Цёмна стане спаць кладзіцеся.
– А Лявоніха, іціт тваю маць
Не хадзі маю капусту ламаць.
– Я хадзіла і хадзіць буду,
Я ламала і ламаць буду.
А казалі што тут свадзьба была,
Засталіся толькі хмель да дуда.
Дуда кажыць: ду-ду-ду, ду-ду-ду.
А хмель кажыць: тут буду, тут буду.
Не ўцякай, дзядулічка,
я ж твая зязюлечка!
Хоць жа маленькая
ды з табой раўненькая.
Не ўцякай бабулечка,
а я ж твой дзядулечка.
Я цябе люблю, люблю,
Я табе спадніцу куплю.
Цярэшка цярэх, цярэх
Далі мне дзеда з арэх,
Па палу катаецца,
ад мяне хаваецца.
Мой дзедзька харош, харош,
На пана пахож, пахож.
Кудры завіваюцца,
дзевачкі ганяюцца.
– Дзядулька, саколік мой,
падымі падолік мой.
– Бабулька, царыца мая,
каротка спадніца твая.