Спеўны сход: Жаніцьба Цярэшкі

Калядная абрадавая гульня

Жаніцьба Цярэшкі – старажытная абрадавая беларуская гульня ці ігрышча, праходзіла ў перыяд Калядаў. Сутнасць ігрышча была ў тым, каб згуляць жартаўлівае вяселле з ужываннем вясельных абрадаў, з багатай колькасцю песень і танцаў. У гульні ўдзельнічала толькі нежанатая моладзь, падчас «Жаніцьбы Цярэшкі» маладыя маглі праявіць сваю прыхільнасць адно да аднаго. Распаўсюджаны абрад быў на Паазер’і, землях рассялення крывічоў. У другой палове XX стагоддзя традыцыя правядзення абраду заняпала, але ён быў адроджаны ў наш час.

Абрад «Жаніцьба Цярэшкі»
з майстрам традыцыйных беларускіх танцаў
Сяргеем Выскваркам і любанскімі музыкамі

Вядоўца: Сяржук Доўгушаў

Абрад «Жаніцьба Цярэшкі» на анлайн-калядах з «Этна Традыцыяй»

ПЕСНІ

 

Дзяўчаты: Цярэшка каху, каху
Што ў цябе ў мяху, мяху?

Хлопцы:- Нітачкі, іголачкі,
Дзяўчатам пярсцёначкі.

Дзяўчаты: І хаджу я па гароду
у дзівоцкім кагароду.
Арэшкі лускаючы, дзядульку шукаючы

Хлопцы: І хаджу я па гароду
У хлапечым карагоду
Арэшкі лускаючы, бабульку шукаючы.

Дзяўчаты: Пайду я праз тын глядзець
Як мой там дзядулька арэць.
Сошачка яловая, ўпражачка шаўковая.
Конік яго вараненькі, дзядулька мой маладзенькі.

Хлопцы: Пайду я на вулку глядзець,
Як мая бабулька прадзець.
Тоненька танюсенька
з пальчыкам раўнюсенька.


Кацілася калясо з клеці,
Ой, жывіце харашо, дзеці.
Не біцісе, не сварыцеся.
Цёмна стане спаць кладзіцеся.

– А Лявоніха, іціт тваю маць
Не хадзі маю капусту ламаць.
– Я хадзіла і хадзіць буду,
Я ламала і ламаць буду.

А казалі што тут свадзьба была,
Засталіся толькі хмель да дуда.
Дуда кажыць: ду-ду-ду, ду-ду-ду.
А хмель кажыць: тут буду, тут буду.


Не ўцякай, дзядулічка,
я ж твая зязюлечка!
Хоць жа маленькая
ды з табой раўненькая.


Не ўцякай бабулечка,
а я ж твой дзядулечка.
Я цябе люблю, люблю,
Я табе спадніцу куплю.


Цярэшка цярэх, цярэх
Далі мне дзеда з арэх,
Па палу катаецца,
ад мяне хаваецца.


Мой дзедзька харош, харош,
На пана пахож, пахож.
Кудры завіваюцца,
дзевачкі ганяюцца.


– Дзядулька, саколік мой,
падымі падолік мой.
– Бабулька, царыца мая,
каротка спадніца твая.

Спеўны сход